BAMBOO SCHOOL

Hệ thống trường Hội nhập quốc tế

Bamboo School là Hệ thống trường Hội nhập Quốc tế, Bamboo School góp phần tạo nên những thế hệ công dân toàn cầu, biết trân trọng những giá trị truyền thống, được phát triển toàn diện về thể chất, tâm hồn và trí tuệ.

Công thức phân tử là gì? Cách viết công thức phân tử và một số bài tập công thức phân tử cơ bản

Công thức phân tử được định nghĩa đơn giản đó là một biểu thức cho biết số lượng và loại nguyên tử có trong phân tử của một chất hóa học nào đó. Tuy nhiên, để xác định được được công thức này, hãy cùng Bamboo School dành thời gian theo dõi bài chia sẻ bên dưới để hiểu hơn về chủ đề hôm nay.

Công thức đơn giản nhất là gì ?

Khái niệm công thức đơn giản nhất 

Công thức đơn giản nhất (viết tắt: ctđgn) là hiển thị một cách tối giản về số nguyên tử của các nguyên tố hóa học trong một phân tử bất kỳ nào đó. 

Ví dụ: 6 nguyên tử C và 14 nguyên tử H trong phân tử Hexan, công thức đơn giản của phân tử đó là C6H14

Công thức đơn giản nhất là gì ?
Khái niệm công thức đơn giản nhất

Cách thiết lập công thức đơn giản nhất 

Cho hợp chất CxHyOz tìm tỉ lệ: 

Cách thiết lập công thức đơn giản nhất

Dưới dạng tỉ lệ các số nguyên tối giản công thức có thể được tính qua các bước sau:

Cách thiết lập công thức đơn giản nhất

%C = 40; %H = 6,67; %O = ?

Bài giải: 

CTPT của X là CxHyOz 

%O = 100% – (%H + %C) = 53,33%

Lập hệ thức và biến đổi thành tỉ lệ 

x : y : z = 40/12 : 6,67/1 : 53,55/16 = 1 : 2 : 1

Công thức đơn giản cuối cùng của X là C1H2O1

Công thức phân tử là gì ? 

Định nghĩa công thức phân tử 

Công thức phân tử được định nghĩa đơn giản đó là một biểu thức cho biết số lượng và loại nguyên tử có trong phân tử của một chất hóa học nào đó.

Quan hệ giữa công thức phân tử và công thức đơn giản nhất

HỢP CHẤT 

METAN 

ETILEN 

ANCOL ETYLIC 

AXIT AXETIC 

GLUCOZO

CTPT 

CH4

C2H4

C2H6O

C2H4O2

C6H12O6

CTĐGN

CH4

C2

C2H6O

CH2O 

CH2O

Cách viết công thức phân tử hợp chất hữu cơ

Dạng 1: Lập công thức phân tử dựa vào thành phần phần trăm khối lượng các nguyên tố

Cho một ví dụ với hợp chất CxHyNz, cách lập công thức phân tử theo phần trăm khối 

71,9%C, 14,85%H, còn lại là N. Công thức đơn giản nhất của X là?

Bài giải: 

Chất hữu cơ CxHyNz

x:y:z= %mC/12 : %mH/1 : %mN/14

  • %N = 100% – ( 71,9% + 14,85% ) = 13,86%
  • x:y:z= %mC/12 : %mH/1 : %mN/14 = 71,9/12 : 14,85/1 : 13,86/14 = 6 : 15 : 1

CxHyNz = C6H15N

Dạng 2:  Lập công thức phân tử (CTPT) thông qua công thức đơn giản nhất

Ví dụ: Chất hữu cơ X có công thức đơn giản nhất CH2O và có khối lượng mol phân tử bằng 60,0 g/mol. Xác định công thức phân tử của X.

Bài giải:

  • Công thức phân tử của X là (CH2O)n hay CnH2nOn.
  • Theo bài ra: MX = (12 + 2.1 + 16).n = 60 ⇔ 30n = 60 ⇒ n = 2.
  • Vậy X có công thức phân tử C2H4O2.

Dạng 3: Lập công thức phân tử (CTPT) bằng cách tính trực tiếp theo khối lượng sản phẩm đốt cháy

Đốt cháy hoàn toàn 0,58g một hydrocacbon A được 1,76g CO2 và 0,9g H2O. Biết A có khối lượng riêng DA ≈2,59g/l. Tìm CTPT A.

Tóm tắt:

0,58g X + O2 → (1,76g CO2; 0,9g H2O)

DA  2,59g/l. Tìm CTPT A ?

Bài giải:

Tìm MA :

  • Biết DA => MA = 22,4.2,59 = 58

Viết phương trình phản ứng cháy, lập tỉ lệ để tìm x,y.

Cách viết công thức phân tử hợp chất hữu cơ

=>x = 4; y = 10

Vậy CTPT A : C4H10

>>>Xem thêm:

Như vậy, với những gì Bamboo School đã chia sẻ về công thức phân tử, cách viết công thức phân tử và một số bài tập công thức phân tử cơ bản . Hy vọng các em học sinh sẽ nắm được bài và có thêm tư liệu trong việc tìm hiểu những kiến thức bổ ích khi học đến đây.